Owrzodzeniem nazywamy ubytek tkanek mający charakter otwartej, często trudno gojącej się rany na powierzchni skóry. Owrzodzenia mogą powstawać w wyniku zaburzeń krążenia krwi i chłonki w kończynie - dzieje się tak w przypadku istniejącej zaawansowanej choroby żył, która stanowi najczęstszą przyczynę powstawania owrzodzeń podudzi. Mogą być one następstwem przebytej zakrzepicy żylnej, nie leczonych żylaków lub innej postaci choroby żylnej.

Typowe owrzodzenie tworzy się zazwyczaj w dolnej części goleni, po stronie przyśrodkowej (najczęściej nad kostką). Może mieć różne rozmiary i głębokość, a otaczająca je skóra jest zazwyczaj zaczerwieniona i stwardniała. Zaniedbane, nie leczone owrzodzenia mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym nawet amputacji kończyny.

Aby skutecznie leczyć owrzodzenia należy zastosować wielokierunkowe i skojarzone postępowanie terapeutyczne, obejmujące zarówno metody ogólne jak i miejscowe.

Podjęcie leczenia owrzodzeń żylnych poprzedzone jest badaniem układu żylnego kończyny m.in. poprzez przeprowadzenie badania USG Doppler, które pozwoli ustalić przyczynę powstania owrzodzenia.

Miejscowe leczenie rany polega na dokładnym jej oczyszczeniu i założeniu specjalnego opatrunku do leczenia owrzodzeń. Ważna jest również systematyczna kontrola przebiegu procesu gojenia oraz zmiany opatrunków (co 5-7 dni). Niewielkie, płytkie owrzodzenia mogą się goić od 2 tyg do miesiąca, czas gojenia rozległych owrzodzeń to nawet pół roku.

Potrzebne jest również leczenie farmakologiczne obejmujące przyjmowanie leków przeciwbólowych, przeciwzapalnych, przeciwkrzepliwych, flebotropowych, antybiotyków i innych. Konieczne jest dołączenie leczenia uciskowego przy użyciu specjalnych bandaży i pończoch.

Oprócz leczenia objawów, konieczne jest również leczenie, którego celem jest usunięcie przyczyn powstania rany. Obejmuje ono głównie leczenie przewlekłej niewydolności żylnej. Przy czynnym owrzodzeniu na pierwszy plan wysuwa się obecnie mało inwazyjna, bardzo skuteczna metoda skleroterapii piankowej pod kontrolą USG. Również leczenie operacyjne można obecnie, przy zastosowaniu mało inwazyjnych technik, przeprowadzić w pełni ambulatoryjnie w znieczuleniu miejscowym - tumescencji. Usunięcie niewydolności żylnej wybitnie skraca czas gojenia owrzodzenia i zapobiega nawrotowi.